Bize Ulaş!

Astronomi

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Paylaşılma Tarihi :

,

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Güneş Sistemi Nedir ?

Güneş sistemi Güneş ve yer çekimiyle Güneş’e bağlı tüm nesnelerdir. Güneş, sisteme hakim olan en büyük ve en kütleli üyedir. Merkezi konumu ve güçlü yer çekimi tüm sistemi bir arada tutar. Gezegenler, cüce gezegenler, uydular ve astroitler, kuyruklu yıldızlar, Kupier Belt nesneleri gibi küçük güneş sistemi cisimleri ve gezegenler arası toz ve gaz sistemdeki diğer nesnelerdir. Güneş, güneş sistemindeki ışığı üretir, diğer tüm nesneler güneş ışığını yansıtarak parlar. Her bir üye güneşin etrafında bir yol boyunca hareket eder. Bu yolun bir tam turu bir yörüngedir; cisimler yörüngede hareket ederken ayrıca kendi etraflarında da dönerler.

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Gezegen Nedir? Güneş Sistemi Gezegenleri

Gezegen, güneş etrafında yörüngede dönen, şekli yuvarlak olacak kadar kütlesi ve yer çekimi olan, yörüngesini diğer gök cisimlerinden temizlemiş olan gök cisimleridir.

Cüce Gezegen Nedir? 

Cüce gezegen, güneş etrafında yörüngede dönen, şekli yuvarlak olacak kadar kütlesi ve yer çekimi olan, yörüngesini diğer gök cisimlerinden temizlememiş olan ve uydu olmayan gök cisimleridir.

Güneş Sistemi Gezegenleri Nelerdir?

Güneş sistemi gezegenleri 9 tanedir. Bu gezegenlerin sırası Güneş’e yakından uzağa doğru Merkür, Venüs, Dünya, Mars, Jüpiter, Satürn, Uranüs, Neptün gezegenleridir. Gezegenler en küçük Merkür ve en büyük Jüpiter olmak üzere farklı büyüklük ve kütlededirler. Güneş sisteminin gezegen içeren bölümü disk şeklinde, neredeyse düz ve daireseldir.

Güneş, Ay ve beş parlak gezegen -Merkür, Venüs, Mars, Jüpiter ve Satürn eeski uygarlıklar tarafından biliniyordu. Her birine (Latin dilinde) haftanın bir gününün adı verilmiştir. Fransızca ve İspanyolca isimler doğrudan Latince’den uyarlanmıştır. Anglo-Saksonlar, Romalılar için eşdeğer tanrı ve tanrıçaların isimlerini değiştirdi.

 

Güneş Sistemi Modeli ; Güneş Sistemi Nasıl Oluşmuştur? Güneş Sistemi Gezegenleri

Güneş sistemimizin doğuşuna şahit olmak için kimse yoktu ama galaksinin başka yerlerinde oluşmuş olan gezegensel sistemlerin gözlemleri ve sistemimizi oluşturan farklı nesnelerin yakından incelenmesi birçok ipucu veriyor.

Güneş sistemimizin bir bütün olarak özellikleri:

  • 1. Her gezegen uzayda göreceli olarak soyutlanmıştır, tek başınadır.
  • 2. Gezegenlerin yörüngeleri neredeyse daireseldir.
  • 3. Gezegenlerin yörüngeleri neredeyse aynı düzlemde bulunuyor.
  • 4. Gezegenlerin Güneş etrafında dönme yönü Güneş’in kendi ekseni etrafında dönme yönü ile aynıdır
  • Tüm bu gözlemlenen gerçekler, güneş sistemimiz içinde yüksek dereceli bir düzeni önermektedir.
  • Bu genel organizasyon ortak bir kökene işaret eder
  • Güneş etrafında gezegensel yörüngelerin dağılımı:
  • Tüm yörüngeler saat yönünün tersine döner.
  • Tüm yörüngeler neredeyse dairesel görünür.
  • Tüm yörüngeler neredeyse aynı düzlemdedir

 

Güneş Sisteminin Kökeni

Nebula Modeli

Yaklaşık 5 milyar yıl önce, yaklaşık 1 ışıkyılı çapında bir yıldızlararası gaz ve toz bulutu (bir süpernova patlamasından gelen artıkla karışık hidrojen) yerçekimi etkisi altında küçülmeye başladı, bu süreç belki de yakındaki bir başka süpernovadan gelen bir şok dalgasıyla hızlandı.

Eğer bu gaz ve toz bulutu (güneş bulutsusu) mükemmel küresellikte ve homojen olsaydı, dönmeyen bir gaz küresine yoğunlaşacaktı.
Durum böyle değildi; şekildeki düzensizlikler ve iç türbülans nedeniyle dönmeye başladı. Bulut küçüldükçe dönme hızı arttı.
Bulutsu yoğunlaştıkça, sıcaklığı hızlı hareket eden moleküller ve atomlar arasındaki çarpışmalara bağlı olarak artmıştır. Çok geçmeden genç Güneş bulutun merkezinde oluşmuştur, çevresi merkezkaç kuvveti altında düzleşmiş ve genişletilmiş bir disk şeklini almıştır.
Yeni Güneş, kalan gaz ve tozun çoğunu dış uzaya iterek sistemi temizlemiştir.

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Güneş Sistemi: Güneş Sistemi Gezegenleri ve Özellikleri

Genç Güneş yeterince ışık ve ısı ürettiğinde, radyasyon basıncı bulutsunun küçülmesine bir son verdi.
İçindeki gaz ve toz soğudu ve ayrıştı.
Küçük parçacıklar arasındaki çarpışmalar daha büyük olanları oluşturdu, daha sonra çakıl büyüklüğünde gövdeler oluştu ve nihayetinde kilometre boyutunda çapa ulaşan “gezegenimsiler“ oluştu.
Birbirini çekecek kadar büyük kütleli gezegenimsiler, sonunda protogezegenler halinde birleştiler ve Dünya’yı da içeren iç gezegenlerin oluşumuyla sonuçlanacak şekilde birbirleriyle çarpıştılar.

Birçok gezegenimsi yapı birleşerek gezegen veya uyduları oluşturmadı; Kuiper Kuşağı Nesneleri, kuyruklu yıldızlar, asteroitler ve diğer kalıntı parçaları oldular

Nebula Modelinin Özeti

Nebular Küçülme

(a) Açısal momentumun korunumu, dönen bir bulutun boyutunun azalmasıyla daha hızlı dönmesi gerektiğini söyler. (b) Böylece, ilkel güneş sistemi, dev bir dönen krepe benzemeye başladı. Merkezdeki büyük damla en sonunda Güneş oldu. (c) Nebuladan oluşan gezegenler nebulanın dönüşünü ve düzleştirilmiş şeklini miras almıştır

 

Nebula Modeline Kanıtlar;

Nebula (bulutsular) teorisi günümüzde gözlemlenen güne sisteminin özellikleri ile desteklenir:
Tüm gezegenler, Güneş’in etrafında, kendilerini oluşturan bulutsu ile aynı yönde (yukarıdan bakıldığında saat yönünün tersine) dolaşırlar. Çoğu uydu da aynı şekilde yörüngede dolaşır. Gezegenler guneş etrafında dönerken kendi çevrelerinde de dönerler. Dönüşleri (Venüs ve Uranüs hariç) de aynı yöndedir. Dünyanın Güneş’in yörüngesindeki ortalama düzlemine ekliptik denir. Tüm gezegenlerin yörüngeleri, bir koşu pistindeki şeritler gibi neredeyse aynı düzlemdedir. Bulutsular teorisi, galaksinin başka yerlerinde oluşmuş olan gezegensel sistemlerin gözlemleriyle de desteklenir

Aquila takımyıldızındaki bulutsunun bu kısmı, M16 olarak bilinen (bizden 7000 ly uzakta) bizimki gibi birçok yıldız ve gezegen sistemlerinin birleştiği büyük bir toz ve gaz bulutudur (çoğunlukla hidrojen). Gökbilimciler, Beta Pictoris’in çok genç bir yıldız olduğuna ve kendi Güneşimizin yaklaşık 4,6 milyar yıl önce yaşadığı evreden geçtiğine tanık olduğumuza inanıyor.

Yıldız Beta Pictoris’i çevreleyen enkaz diski (ESO’nun Şili’deki 140 inçlik teleskopu ile IR ışığında görüntü). Yıldızdan doğrudan gelen ışık, disk malzemesinden dağılan daha soluk ışığın algılanmasını sağlamak için bloke edilmiştir. Diskin tam genişliği yaklaşık 1000 A.U. Hubble Uzay Teleskobu tarafından görülen genç yıldızları çevreleyen toz diskleri. Bunlar, potansiyel gezegen oluşum bölgeleri için en net görüntülerdir

Görüntüler ayrıca, 4,5 milyar yıl önce Güneş Sistemi’ndeki Dünya ve diğer gezegenlerin, genç Güneş’in merkezde olduğu toz ve gaz bulutu içerenbir diskten yoğunlaşmaya başladıklarında olanlar hakkında da fikir vermektedir.

Daha incelemek istiyorsanız buraya tıklayabilirsiniz. Güneş Sistemi Gezegenleri

Astronomi kategorisine ise buradan ulaşabilirsiniz Güneş Sistemi Gezegenleri

Kaynaklar:

  • 1) Astronomy A Self-Teaching Guide, D., L., Moché; 2009; 7th ed.; John Wiley & Sons, Inc.
  • 2) Astronomy, I., Ridpath; 2006; DK Publishing, Inc.
  • 3) A Question and Answer Guide to Astronomy, P.,Y., Bely, C., Christian, and J.,R., Roy; 2010; Cambridge University Press
  • 4) Astronomy Today, E., Chaisson, S., McMillan; 2008; 7th ed.; Pearson Education, Inc.
  • 5) Discovering the Universe; N.,F., Comins, W., J., Kaufmann III; 2008; 8th ed.; W. H. Freeman and Company
  • 6) http://en.wikipedia.org/wiki/Formation_and_evolution_of_the_Sol ar_System
  • 7) http://www.britannica.com/EBchecked/media/95372/Debris-disksurrounding-the-star-Beta-Pictoris-in-a-false
  • 8) http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/1999/05/
  • 9) http://www.spacetelescope.org/images/opo0113a/
  • 10) http://en.wikipedia.org/wiki/Solar_system

 

Görsel Kaynakları:

Yazı içi görsele ulaşmak için tıklayınız.

Yazı içi görsele ulaşmak için tıklayınız.

Öne çıkan görsel için tıklayınız.

Yıldız Beta Pictoris’i çevreleyen enkaz diski (ESO’nun Şili’deki 140 inçlik teleskopu ile IR ışığında görüntü). Yıldızdan doğrudan gelen ışık, disk malzemesinden dağılan daha soluk ışığın algılanmasını sağlamak için bloke edilmiştir. Diskin tam genişliği yaklaşık 1000 A.U. Hubble Uzay Teleskobu tarafından görülen genç yıldızları çevreleyen toz diskleri. Bunlar, potansiyel gezegen oluşum bölgeleri için en net görüntülerdir

Görüntüler ayrıca, 4,5 milyar yıl önce Güneş Sistemi’ndeki Dünya ve diğer gezegenlerin, genç Güneş’in merkezde olduğu toz ve gaz bulutu içerenbir diskten yoğunlaşmaya başladıklarında olanlar hakkında da fikir vermektedir.

Daha incelemek istiyorsanız buraya tıklayabilirsiniz. Güneş Sistemi Gezegenleri

Astronomi kategorisine ise buradan ulaşabilirsiniz Güneş Sistemi Gezegenleri

Kaynaklar:

  • 1) Astronomy A Self-Teaching Guide, D., L., Moché; 2009; 7th ed.; John Wiley & Sons, Inc.
  • 2) Astronomy, I., Ridpath; 2006; DK Publishing, Inc.
  • 3) A Question and Answer Guide to Astronomy, P.,Y., Bely, C., Christian, and J.,R., Roy; 2010; Cambridge University Press
  • 4) Astronomy Today, E., Chaisson, S., McMillan; 2008; 7th ed.; Pearson Education, Inc.
  • 5) Discovering the Universe; N.,F., Comins, W., J., Kaufmann III; 2008; 8th ed.; W. H. Freeman and Company
  • 6) http://en.wikipedia.org/wiki/Formation_and_evolution_of_the_Sol ar_System
  • 7) http://www.britannica.com/EBchecked/media/95372/Debris-disksurrounding-the-star-Beta-Pictoris-in-a-false
  • 8) http://hubblesite.org/newscenter/archive/releases/1999/05/
  • 9) http://www.spacetelescope.org/images/opo0113a/
  • 10) http://en.wikipedia.org/wiki/Solar_system

 

Görsel Kaynakları:

Yazı içi görsele ulaşmak için tıklayınız.

Yazı içi görsele ulaşmak için tıklayınız.

Öne çıkan görsel için tıklayınız.

5 Yorum

5 Comments

  1. amonra

    29 Ekim 2019 at 20:21

    Baya büyükmüş knk

  2. Zhuda Mihajlovič

    29 Ekim 2019 at 21:01

    gerçekten çok güzel bir çalışma olmuş tebrik ediyorum
    doc.dr.zhuda mihajlovič

  3. FakırByWolf

    30 Ekim 2019 at 20:14

    Çok ii

  4. Pingback: Mars Gezegeni Ve Özellikleri | Gerçekten Su var mı? - ƜİƘİƘÜLƬÜR

  5. Pingback: Kuyruklu Yıldız Nedir? Nasıl Oluşur? - ƜİƘİƘÜLƬÜR

Bir Cevap Yazın

Ekibimize Katıl!

yazar

Kısa Süreli İndirim

Son Yazılar

Penceremin Perdesini Havalandıran Rüzgar Penceremin Perdesini Havalandıran Rüzgar
Blog7 saat Önce

Penceremin Perdesini Havalandıran Rüzgar

Penceremin Perdesini Havalandıran Rüzgar Ruzigar ya da ruzgar Farsça’dan dilimize geçen benim meftunu olduğum kelimelerden birisi. Eski Türkçe’de yil –...

İçinde Yaşadığımız Kültür Nedir? İçinde Yaşadığımız Kültür Nedir?
Sosyoloji3 gün Önce

İçinde Yaşadığımız Kültür Nedir?

İçinde Yaşadığımız Kültür Nedir?   Kültür kavramı, kelime kökeni olarak çok eski zamana dayanır. Etimolojik olarak, Latince ‘cultura’ sözcüğünden türemiştir....

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #24 Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #24
Quiz&Test6 gün Önce

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #24

Yazar Kitap Eşleştirme Testi serimizin yirmi dördüncüsü ile karşınızdayız. 10 eserin gerçek sahibini bulabilecek misin? Edebiyat severler, kitap kurtları, şiir...

mühendislik nedir mühendislik nedir
Bilim1 hafta Önce

Mühendislik Nedir? Mühendislik Dalları | Mühendislik Maaşları

Mühendislik Nedir? Mühendislik Dalları Mühendis kelimesi arapça kökenli bir kelimdedir ve hendese kökünden gelir hendese kelimesi ise “arazi ölçme, geometri” anlamlarına gelir....

WK Haftalık Genel Kültür Testi #27 WK Haftalık Genel Kültür Testi #27
Quiz&Test1 hafta Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #27

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız.10 sorunun doğru cevabını bulabilecek misin? Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın...

Güzelliğe Dair Algımız ve Anlam Bütünlüğü Güzelliğe Dair Algımız ve Anlam Bütünlüğü
Felsefe1 hafta Önce

Güzelliğe Dair Algımız ve Anlam Bütünlüğü

Güzelliğe Dair Algımız ve Anlam Bütünlüğü   Yüzyıllardır süre tartışmaların biri de; güzelliğin ne olduğu ve algılanması üzerinedir. A. Schopenhauer’da...

Can Yücel: Şans Tanımamız Gereken Şair #20 Can Yücel: Şans Tanımamız Gereken Şair #20
Biyografi2 hafta Önce

Can Yücel: Şans Tanımamız Gereken Şair #20

Şans Tanımamız Gereken Şair listemizin son yazısında Ece Ayhan yer almıştı. Bu yazımızda ise sizlere Can Yücel’i tanıtacağız. Kendisi pek...

Elon Musk Kariyeri Elon Musk Kariyeri
Teknoloji2 hafta Önce

Elon Musk Kariyeri

Elon Musk Kariyeri Giriş: Merhabalar, bugünkü yazımızda sizlere dünyanın en zengin adamı olan Elon Musk’ın kariyerine değineceğim. Elon Musk, dünyada...

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #23 Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #23
Quiz&Test2 hafta Önce

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #23

Yazar Kitap Eşleştirme Testi serimizin yirmi üçüncüsü ile karşınızdayız. 10 eserin gerçek sahibini bulabilecek misin? Edebiyat severler, kitap kurtları, şiir...

Ufuk Beydemir Röportajı | 15 Soruda Ufuk Beydemir Ufuk Beydemir Röportajı | 15 Soruda Ufuk Beydemir
Müzik2 hafta Önce

Ufuk Beydemir Röportajı | 15 Soruda Ufuk Beydemir

Ufuk Beydemir Röportajı | 15 Soruda Ufuk Beydemir Wikikültür için röportaj veren Ufuk Beydemir’e çok teşekkür ederiz. SORU 1) Merhaba;...

WK Haftalık Genel Kültür Testi #27 WK Haftalık Genel Kültür Testi #27
Quiz&Test2 hafta Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #26

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız.10 sorunun doğru cevabını bulabilecek misin? Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın...

“Post Truth” – Hakikat Sonrası Dünyada Mavi Hapı Mı, Yoksa Kırmızı Hapı Mı Alacaksınız? “Post Truth” – Hakikat Sonrası Dünyada Mavi Hapı Mı, Yoksa Kırmızı Hapı Mı Alacaksınız?
Deneme2 hafta Önce

“Post Truth” – Hakikat Sonrası Dünyada Mavi Hapı Mı, Yoksa Kırmızı Hapı Mı Alacaksınız?

“Post Truth” – Hakikat Sonrası Dünyada Mavi Hapı Mı, Yoksa Kırmızı Hapı Mı Alacaksınız?   Post Truth “Gerçek Sonrası” Politikalar...

Susmak Susmak
Edebiyat2 hafta Önce

Susmak

Susmak Saçlarını taramış mıydı? Sakallarını düzeltmiş ve bıyıklarının ucunu almış mıydı? Ha evet kaşlarının ortasında da tüyler çıkardı. Acaba berbere...

'Biz' Kimin Yabancısıyız ? 'Biz' Kimin Yabancısıyız ?
Felsefe3 hafta Önce

‘Biz’ Kimin Yabancısıyız ?

‘Biz’ Kimin Yabancısıyız ?   Bizler, sürdürdüğümüz hayat içerisinde kendimizi bulmaya çalışmışızdır. Aynı zamanda hayata dair de anlam arayışımızı sürdürmüşüzdür....

Ece Ayhan: Şans Tanımamız Gereken Şair #19 Ece Ayhan: Şans Tanımamız Gereken Şair #19
Biyografi3 hafta Önce

Ece Ayhan: Şans Tanımamız Gereken Şair #19

Şans Tanımamız Gereken Şair listemizin son yazısında Fazıl Hüsnü Dağlarca yer almıştı. Bu yazımızda ise sizlere Ece Ayhan’ı tanıtacağız. Kendisi...

İskender Aydın'ın İki Yazısı İskender Aydın'ın İki Yazısı
Deneme3 hafta Önce

İskender Aydın’ın İki Yazısı

İskender Aydın’ın İki Yazısı   Cehennemi yaratan bizleriz. Modern yasalar karşısında, evrenin yasaları vardır. Hayatımıza uygulandığı zaman bu yasalar; insanoğlu;...