Bize Ulaş!

Tarih

Asur İmparatorluğu’nun yükselişi ve çöküşü

Paylaşılma Tarihi :

,


Üzerinde güneşin hiç batmadığı Britanya İmparatorluğu’ndan önce, Cengiz Han’ın bozkırı silip süpürmesinden önce, Roma’nın nüfuzunu Akdeniz’e genişletmesinden önce Antik Asur  İmparatorluğu vardı.


Asur İmparatorluğu

Tarihçiler tarafından ilk gerçek imparatorluk olarak kabul edilen Asur buluşları,
sonraki tüm süper güçlere zemin hazırladı.

En güçlü olduğu M.Ö. 7. yy’da Asur İmparatorluğu, bugünkü Irak’a, Suriye’ye, Lübnan’a İsrail’eve Türkiye’nin, İran’ın ve Mısır’ın bir kısmına kadar genişledi. Eserleri arasında çok geniş bir kütüphaneve büyük bir botanik bahçesi vardı.

Fakat Asur’un iktidara yükselişinin hikayesi asırlar öncesine dayanır, Geç Bronz Çağ’da,
Asur denilen bir şehirde.Asur, kuzey Irak’ta Dicle Nehri kıyısında bir kalay ve tekstil ticareti merkeziydi. İsmini, şehrin ve daha sonra tüm imparatorluğun vücut bulmuş hali olduğu düşünülen bir tanrıyla paylaşıyordu.

İdareci zihniyeti taşıyan Asurlular için siyaset ve din birbiriyle bağlantılıydı. M.Ö. 1300 civarında Aşur-u Ballit I isimli bir yüksek rahip kral ünvanı aldı ve askeri sefer geleneği başlattı. Bu da Asur’u şehir devletinden bölgesel devlete etkili bir şekilde dönüştürdü.

Bu, tek bir idari yapının pek çok bölgeyi, kültürü ve toplumu yönetmesi
anlamına geliyordu. Sonraki yüz elli yıl içinde Asur hakimiyet alanını genişletti ve zenginleşti. M.Ö. 12. yy.’da arkeologları hala şaşırtan gizemli bir felaket Asur’un toprağının büyük bölümünü kaybetmesine neden oldu.

Ancak bir kaç yüzyıl sonra Asur kralları yeni bir fetih dalgasına başladılar. Bu sefer idari sistemlerini nesiller boyu sürecek bir imparatorluğa dönüştürdüler.

Asurlular askeri deha ve acımasız fatihlerdi. Fetihleri esnasında kuşatma taktikleri, kazığa geçirme ve deri yüzme de dahil acımasız cezaları kendilerine karşı koyanlara uyguladılar.

İmparatorluklarının büyümesi kısmen yerli halkı yurtlarından çıkarıp farklı ihtiyaçlarda kullanmak üzere imparatorluk içine dağıtma stratejilerine bağlıdır.

Bu durum insanların vatanlarıyla bağlarını koparıp yerel gruplar arasındaki sadakati parçalıyordu.

Asurlular bir yeri fethettiklerinde oraya muntazam kraliyet yolları ile bağlı şehirler inşa ederlerdi.

Asur İmparatorluğu ile ilgili görsel sonucu

Wikileaks

Genellikle yeni bir kral başa geldiğinde yeni bir başkent inşa ederdi. Her bir hareketle yeni saraylar ve tapınaklar yapılıp cömertçe süslenirdi. Krallar mutlak gücü ellerinde
bulundursalar da geniş bir maiyetin, eyalet yöneticilerinin ve alimlerin yapılanları
etkilediğini biliyoruz.

En azından bir kadın,  Sammuramat, krallığı yönetti. Asurlular askeri zaferlerini yeni inşa edilen sarayların duvarlarına işledikleri, icraatlarını gösteren temsillerle kutlarlardı. Fakat bu kayıtların işaret ettiği gibi acımasız bir savaş devleti tarifine karşın Asur kralları bölgenin kültürel geleneklerine de ilgi duyarlardı.

Özellikle güneyde  ayrı bir devlet olan Babil’inkilere. Babil binlerce yıl kültürel lider olmuştu.

Bu liderlik M.Ö. 4000’e, yazının bulunmasına kadar uzanıyordu. Asur kendisini bu geleneğin varisi ve koruyucusu olarak kabul ediyordu. Asur hükümdarları tıptan büyüye kadar alanlarda uzmanlaşmış alimleri desteklediler.

Ninova gibi başkentler imparatorluğun her yerinden  bitki ve hayvanı ağırlayan park ve bahçelere ev sahipliği yapıyordu. Asur’un son hükümdarlarından Aşurbanipal, Babil çapında antik edebi eserleri kopyalayıp toplamak amacıyla alimler gönderdi.

Aşurbanipal’ın kütüphanesi  Akad ve Sümer dillerinde çivi yazısıyla yazılmış
kil tabletler şeklindeydi. M.Ö. 612’de Ninova’nın  son yağmalanışında kütüphane yok oldu.

Fakat 19. yy. daki bir arkeolojik kazı sayesinde Gılgamış Destanı ve Babil Yaratılış Destanı gibi antik edebiyata ait pek çok başyapıt günümüze ulaşmıştır.

Asırlarca devam eden hakimiyetten sonra Asur İmparatorluğu  M.Ö. 612 ve 609 arasında Babillilere ve Medlere yenik düştü. Ancak Asurluların öncülük ettiği yenilikler süregeldi. Sürekli yeniliğe, etkin yönetime ve mükemmel yapılanmaya verdikleri önem bölgedeki ve dünya üzerindeki tüm imparatorluklar için standardı belirlemiş oldu.

 

Kaynak/Source

Wikipedia

TEd ED

Bu içerik 1487 kez okunmuştur

Kuruculuğunu ve genel yayın yönetmenliğini üstlendiği wikikultur.com'da makaleler ve içerikler üretiyor.

1 yorum

1 yorum

  1. Pingback: Saka Kraliçesi Tomris Hatun ve Büyük Kiros (Cyrus) - ƜİƘİƘÜLƬÜR

Bir Cevap Yazın

Ekibimize Katıl!

yazar

Son Yazılar

WK Haftalık Genel Kültür Testi #14 WK Haftalık Genel Kültür Testi #14
Quiz&Test2 saat Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #18

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün.  ...

İçerik: Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15 İçerik: Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15
Quiz&Test22 saat Önce

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15

Yazar Kitap Eşleştirme serimizin on beşincisi ile karşınızdayız. 10 eserin gerçek sahibini bulabilecek misin? Edebiyat severler, kitap kurtları, şiir müptelaları, ille...

İçerik: Mars Keşif Projesi İçerik: Mars Keşif Projesi
Genel1 gün Önce

Mars Keşif Projesi

Mars Araştırmalarının İnsanlığa (Olası) En Önemli Faydası     Son birkaç yılda Mars’a insan gönderme konusunun aniden nasıl da gündeme...

İçerik: Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz İçerik: Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz
Müzik2 gün Önce

Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz

Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz Wikikültür için röportaj veren Şekersiz’e teşekkür ederiz. 1) Merhaba; öncelikle grup üyelerini ve sizi...

İçerik: STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu İçerik: STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu
Teknoloji3 gün Önce

STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu

Epic Games’in yeni ücretsiz oyunu STAR WARS Battlefront 2 oldu. 14.01.2020 Türkiye saati ile 19.00’da yayınlanacak olan oyun Epic Games’in alışagelmiş...

İçerik: Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12 İçerik: Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12
Biyografi3 gün Önce

Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12

Şans Tanımamız Gereken Şair listemizin son yazısında Cemal Süreya yer almıştı. Bu yazımızda ise sizlere Orhan Veli Kanık’ı tanıtacağız. Kendisi...

İçerik: En Feci Cem Karaca Şarkısı İçerik: En Feci Cem Karaca Şarkısı
Blog4 gün Önce

En Feci Cem Karaca Şarkısı

En Feci Cem Karaca Şarkısı Düştüm mapus damlarına öğüt veren bol olur Toplasam o öğütleri burdan köye yol olur “Eh!...

İçerik: Tutkunuz Hayatınız Olsun İçerik: Tutkunuz Hayatınız Olsun
Genel4 gün Önce

Tutkunuz Hayatınız Olsun

Tutkunuz Hayatınız Olsun Hobi kelimesini oldum olası sevmedim. Genel olarak ‘iş dışında eğlence, boş zaman uğraşı’ anlamına geliyor. Yani boş...

İçerik: Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası İçerik: Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası
Yunan Mitolojisi5 gün Önce

Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası

Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası Yazıya başlamadan önce bilinmesini isteriz ki bu kitap özeti ders ödevi olarak hazırlanmıştır. Başka sitelerde...

İçerik: Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7 İçerik: Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7
Quiz&Test5 gün Önce

Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7

Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7 Dil Bilgisi Testi serimizin beşincisiyle karşınızdayız. 10 sorunun doğrularını bulabilecek misin?  ...

İçerik: Genel Müzik Testi İçerik: Genel Müzik Testi
Quiz&Test6 gün Önce

Genel Müzik Testi

Wikikültür Genel Müzik Testi ile sizlerleyiz! Her konudan müzik soruları için bağlantıya tıklayın ve müzik bilginizi ölçün.   Genel kültür...

WK Haftalık Genel Kültür Testi #14 WK Haftalık Genel Kültür Testi #14
Quiz&Test7 gün Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #17

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün.  ...

İçerik: Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap İçerik: Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap
Edebiyat1 hafta Önce

Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap

Stefan Zweig’ın okuduktan sonra etkisinden çıkamadığımız bir kitabı daha.  Mecburiyet: Zorunluluk, yükümlülük anlamlarına gelen bir kelime. Yaşamımızın bütününe baktığımız zaman...

İçerik: İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film İçerik: İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film
Sinema&Dizi1 hafta Önce

İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film

İkinci Dünya Savaşı Filmleri’nin başlı başına bir tür olduğu konusunda hepimiz hemfikiriz sanırım. Hep alt metinde aynı konunun işlendiği, Amerika’nın...

İçerik: 10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin? İçerik: 10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin?
Quiz&Test2 hafta Önce

10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin?

10 Soruluk Edebiyat Testi Bu 10 soruluk test ile ne kadar şiir sever olduğunu öğren!     Diğer testlerimiz için...

İçerik: Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri İçerik: Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri
Astronomi2 hafta Önce

Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri

Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri Dünyada var olduğumuz günden beri hep merak içinde olmuşuzdur. İnsanlık, ilk olarak çevresini tanımaya ve...

Bir Mtpa Projesidir © 2019-2020