Bize Ulaş!

Bilim

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Paylaşılma Tarihi :

,

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Yıl 2019, Amerikalı deniz altı kâşifi Victor Vescovo özel olarak yapılmış bir deniz altıyla dünyanın en derinine, Marina çukuruna 13 Mayıs günü dalış yaptı. İsmi her ne kadar çukurda olsa bizim bildiğimiz tarzda bir çukur değil. Derinliği 11 bin metre ki dünyanın çatısı olan Everest zirvesinin yüksekliğinden yaklaşık olarak 2 bin metre daha derin. Hayalimizde canlandırmak istersek Everest ve Fethiye’deki Babadağ’ı üst üste koyup buraya sığdırabiliyoruz. Fiziki şartlar o kadar zorlayıcı ki insanlık tarihimizde buraya bununla birlikte toplamda üç defa dalış yapıldı. Her seferinde de farklı yeni türler keşfedildi.

En son dalan bu Amerikalı kâşif yeni türler keşfetmenin yanı sıra inanılması güç bir durumla karşılaştı. Yaklaşık 11 bin metre derinlikte plastik çöpler görüntülendi. İnsanlığın bugünkü teknolojisiyle bile nice zorlularla gittiği, henüz tam olarak keşfedemediği bir yere insan elinden çıkan çöpler ulaşmıştı. Dünyanın her yerinde bu olay haber oldu. Aslında, şu an da BM raporuna göre denizlerde 100 ile 150 milyon ton arası plastik çöp olduğunu düşünürsek, dünyanın dibinde de çöp gördüğümüzde de pek şaşırmamamız gerekiyor, üstelik yılda yaklaşık 6 milyon ton bunun üzerine koyduğumuzu varsayarsak. Gözümüzle görebildiğimiz gezgin plastiklerimizin yanı sıra bir de kolay göremediklerimiz var. Bunlara mikroplastik deniliyor.

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Plastik Gezi İzleri

Mikroplastikler 5 mm daha ufak plastik parçacıklarıdır.

Bu parçacıklar rüzgâr, dalgalar, canlılar ve UV ışıkları tarafından parçalara ayrılarak oluştuğu gibi direk olarak bizler deodorant, sprey gibi ürettiğimiz ürünlerin içinde de kullanıp, doğaya salabiliyoruz. Mariana çukurunda ne kadar mikroplastik etkisi var henüz bilinmiyor. Fakat, Akdeniz’in sıcak sularında çok fazla olduğunu biliyoruz. Sadece Mersin körfezinde km kareye 7 milyon adet mikroplastik olduğu saptandı. Bu ufaklıklar sadece denizlerimizde yüzmüyor aynı zamanda deniz canlılarının vücutlarında da tespit edildi

2020 yılında, Turkish Journal of Zoology yayınlanan makaleye göre; türlere göre değişmekle beraber, Akdeniz’de balıkların %39 unda, Marmara denizinde %31 inde, Ege denizinde %61 inde mikroplastik tespit edildi. Toplam bu denizlerde yaşayan balık türlerinin %44 de mikroplastik olduğu ortaya çıkarıldı. Afiyetle yediğimiz bu balığın yanına bir de salata hoş giderdi ama… ne yazık ki salataya atacağınız tuzda da mikroplastik bulundu. Balıklar üzerinde yapılan araştırmada da yer alan Çukurova üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr Sedat Gündoğdu, 2018 yılında Türkiye’de sofra tuzu olarak satılan 16 markayı inceledi. Raporu şu şekilde; Deniz tuzlarında kg başına 16-84, göl tuzlarında 8-102, kaya tuzlarında 9-16 parça mikroplastik tespit edildi.

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Plastik Gezi İzleri

Akdeniz gibi yerleri sakin bulan bazı maceraperest mikroplastiklerimizide Everest’te, 8000 metrelerde buluyoruz. İngiltere Plymouth Üniversitesinden Dr. Napper, Everest’in farklı noktalarından aldığı kar örneklerinde mikroplastik buldu. Bu parçacıkların çoğunlukla tırmanış yapan insanların çöplerinden oluştuğu düşünülüyor. Her ne kadar dünyanın en zor tırmanışlarından biri de olsa aslında orada bir çeşit insan trafiği var denilebilir. Sadece 2019, en az 880 insan zirveye tırmanmış. Tırmanan insanların ve bir o kadar da kamp yerinde konaklayan insanların çöpü dağa yayılmış durumda. Fakat, örneklerde bulunan mikroplastiklerin küçük boyutta olanlarında oraya rüzgarlarla taşınmış olduğu düşünülüyor. Tabi ki doğal olarak dağ tırmanmaya gidecek olan bazı mikroplastiklerin de yolculukları bizim ciğerlerimizde son buluyor.

Mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki zararlı etkileri çok kapsamlı. Plastik üretiminde kullanılan bazı kimyasalların hormonları etkileyip kısırlığa sebep olmasından tutunda kanser yapabilecek etkileri var. Ayrıca bu toksin ufak parçalar bazı zararlı mikrobiyolojik canlıları da üzerinde taşıyor. Tam olarak insan sağlığını nasıl etkilediği konusunda çalışmalar henüz olgunlaşmadı. Zararlarını ilerleyen zamanda daha iyi anlayacağız.

Mikroplastik: Plastik Gezi İzleri

Plastik Gezi İzleri

Bugün dünyanın zirvesinden evinizin mutfağına, içme suyunuzdan kutuplardaki buzullarda her yerde mikroplastik bulabilirsiniz. Bunun tek sorumlusu da insan. Evimizdeki plastik poşeti daha sonra parça parça yemek istemiyorsak, doğayı kirletmemeyi öğrenmemiz ve öğretmemiz gerekiyor. Ufacık bir virüsün dünyayı ne hale getirdiğine hep birlikte şahit oluyoruz. Ufacık çöplerin dünyayı nasıl kirlettiğini biliyoruz. Yaşadıklarımız, bize ufak şeylerin büyük fark yaratabileceğini gösteriyor. O yüzden bizim de yapacağımız ufak şeyler dünya da fark yaratabilir. Bu yere ve denize çöp atmamak, bir çöpü yerden almakta olabilir. Ayrıca, çöp kutusuna attığımız çöplerin nereye gittiğini bilmekte önemli olabilir.

Umarım yaptığımız iyi şeyler bu dünya da plastik kadar kalıcı olabilir ve dünyayı plastik kadar gezebiliriz.

 

KAYNAK

http://www.mikroplastik.org/

https://www.newscientist.com/article/2260499-microplastic-pollution-discovered-near-the-top-of-mount-everest

https://www.washingtonpost.com/health/youre-literally-eating-microplastics-how-you-can-cut-down-exposure-to-them/2019/10/04/22ebdfb6-e17a-11e9-8dc8-498eabc129a0_story.html

https://www.theguardian.com/environment/2019/aug/14/microplastics-found-at-profuse-levels-in-snow-from-arctic-to-alps-contamination

Occurrence of microplastics in the gastrointestinal tracts of some edible fish species along the Turkish coast, Turkish Journal of Zoology, Sedat GÜNDOĞDU, Cem ÇEVİK, Nihan TEMİZ ATAŞ,2020

Contamination of table salts from Turkey with microplastics, Sedat GÜNDOĞDU, 2018

Görsellerin kaynağına ulaşmak için tıklayınız.

 

 

 

Bu içerik 4471 kez okunmuştur

Bilim ve Gezi temalı içerik üretmek için buradayım. Gezi fotoğraflarımi görmek için instgramdan takip edebilirsiniz.

10 Yorum

10 Comments

  1. Halime Uyğurlar

    16 Aralık 2020 at 16:17

    Gittikçe büyüyen bir problem olan mikroplastik’i ele aldığınız yazınız çok hoşuma gitti, emeğinize sağlık.

  2. İlker Has

    17 Aralık 2020 at 18:40

    Herkesin bilmesi gereken fakat hiç kimsenin haberi olmayan bir sorun imiş bu mikroplastik. Güzel anlatımınız için teşekkür ederim.

    • Can Ahmet Ünal

      17 Aralık 2020 at 18:54

      Mikroplastik yazıma ve doğaya ilginiz için teşekkür ederim.

  3. Beyza

    17 Aralık 2020 at 21:11

    mikroplastik aslında kendi sonumuzu hazırladığımızın bir kanıtı. Ve yazınız bu konu hakkında çok bilgilendirici olmuş, yazı için teşekkürler .

    • Can Ahmet Ünal

      17 Aralık 2020 at 22:29

      Umarım bu durumu düzeltebiliriz. Gelecekte yine biri çıkıp mikroplastik konulu bir yazı yazmaz. İlginizi için teşekkür ederim

  4. Feridun

    17 Aralık 2020 at 23:22

    Mikroplastik gerçek bir sorunmuş. Bilgilendirici içerik için teşekkür ederim.

  5. Can Ahmet Ünal

    18 Aralık 2020 at 01:45

    Mikroplastik yazıma ilginizi için teşekkür ederim.

  6. Zinar şimşek

    18 Aralık 2020 at 07:35

    Mikroplastik Cok Uzun zamanlardan beridir dünya ekolojik sağlığını ve dolayısıyla blyosferi tehdit etmekte. Böyle önemli bir konuyu Kalem e dökme hassasiyetin takdire değer. Tebrik ediyorum. Bu yazıyı daha büyük platforma taşımak lazım. Tüm dünya görmeli

    • Can Ahmet Ünal

      18 Aralık 2020 at 19:30

      Hocam çok teşekkür ederim. Sizin gibi bir bilim adamı tarafından takdir edilmek anlatılması zor, yaşaması güzel bir duygu.

Bir Cevap Yazın

Ekibimize Katıl!

yazar

Son Yazılar

WK Haftalık Genel Kültür Testi #14 WK Haftalık Genel Kültür Testi #14
Quiz&Test3 saat Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #18

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün.  ...

İçerik: Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15 İçerik: Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15
Quiz&Test23 saat Önce

Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15

Yazar Kitap Eşleştirme serimizin on beşincisi ile karşınızdayız. 10 eserin gerçek sahibini bulabilecek misin? Edebiyat severler, kitap kurtları, şiir müptelaları, ille...

İçerik: Mars Keşif Projesi İçerik: Mars Keşif Projesi
Genel1 gün Önce

Mars Keşif Projesi

Mars Araştırmalarının İnsanlığa (Olası) En Önemli Faydası     Son birkaç yılda Mars’a insan gönderme konusunun aniden nasıl da gündeme...

İçerik: Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz İçerik: Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz
Müzik2 gün Önce

Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz

Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz Wikikültür için röportaj veren Şekersiz’e teşekkür ederiz. 1) Merhaba; öncelikle grup üyelerini ve sizi...

İçerik: STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu İçerik: STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu
Teknoloji3 gün Önce

STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu

Epic Games’in yeni ücretsiz oyunu STAR WARS Battlefront 2 oldu. 14.01.2020 Türkiye saati ile 19.00’da yayınlanacak olan oyun Epic Games’in alışagelmiş...

İçerik: Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12 İçerik: Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12
Biyografi3 gün Önce

Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12

Şans Tanımamız Gereken Şair listemizin son yazısında Cemal Süreya yer almıştı. Bu yazımızda ise sizlere Orhan Veli Kanık’ı tanıtacağız. Kendisi...

İçerik: En Feci Cem Karaca Şarkısı İçerik: En Feci Cem Karaca Şarkısı
Blog4 gün Önce

En Feci Cem Karaca Şarkısı

En Feci Cem Karaca Şarkısı Düştüm mapus damlarına öğüt veren bol olur Toplasam o öğütleri burdan köye yol olur “Eh!...

İçerik: Tutkunuz Hayatınız Olsun İçerik: Tutkunuz Hayatınız Olsun
Genel4 gün Önce

Tutkunuz Hayatınız Olsun

Tutkunuz Hayatınız Olsun Hobi kelimesini oldum olası sevmedim. Genel olarak ‘iş dışında eğlence, boş zaman uğraşı’ anlamına geliyor. Yani boş...

İçerik: Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası İçerik: Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası
Yunan Mitolojisi5 gün Önce

Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası

Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası Yazıya başlamadan önce bilinmesini isteriz ki bu kitap özeti ders ödevi olarak hazırlanmıştır. Başka sitelerde...

İçerik: Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7 İçerik: Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7
Quiz&Test5 gün Önce

Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7

Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7 Dil Bilgisi Testi serimizin beşincisiyle karşınızdayız. 10 sorunun doğrularını bulabilecek misin?  ...

İçerik: Genel Müzik Testi İçerik: Genel Müzik Testi
Quiz&Test6 gün Önce

Genel Müzik Testi

Wikikültür Genel Müzik Testi ile sizlerleyiz! Her konudan müzik soruları için bağlantıya tıklayın ve müzik bilginizi ölçün.   Genel kültür...

WK Haftalık Genel Kültür Testi #14 WK Haftalık Genel Kültür Testi #14
Quiz&Test1 hafta Önce

WK Haftalık Genel Kültür Testi #17

Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün.  ...

İçerik: Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap İçerik: Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap
Edebiyat1 hafta Önce

Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap

Stefan Zweig’ın okuduktan sonra etkisinden çıkamadığımız bir kitabı daha.  Mecburiyet: Zorunluluk, yükümlülük anlamlarına gelen bir kelime. Yaşamımızın bütününe baktığımız zaman...

İçerik: İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film İçerik: İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film
Sinema&Dizi1 hafta Önce

İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film

İkinci Dünya Savaşı Filmleri’nin başlı başına bir tür olduğu konusunda hepimiz hemfikiriz sanırım. Hep alt metinde aynı konunun işlendiği, Amerika’nın...

İçerik: 10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin? İçerik: 10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin?
Quiz&Test2 hafta Önce

10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin?

10 Soruluk Edebiyat Testi Bu 10 soruluk test ile ne kadar şiir sever olduğunu öğren!     Diğer testlerimiz için...

İçerik: Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri İçerik: Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri
Astronomi2 hafta Önce

Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri

Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri Dünyada var olduğumuz günden beri hep merak içinde olmuşuzdur. İnsanlık, ilk olarak çevresini tanımaya ve...

Bir Mtpa Projesidir © 2019-2020