Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye

Zeus Europa Minotor ve Minos içinde bulunduğu 4 Antik Hikaye

Avrupa’ya, Neden Avrupa Dedik?

Bazı efsanelerden birine göre Fenike kralı Agenar ve eşi Telepassa’nın Europa isimli güzeller güzeli bir kızı vardır. Zeus gökten Fenike semalarında dolaşırken Europa’yı görmüştür. İşte efsane burada başlar. Yanına giden Zeus, boğa kılığına girerek Europa’nın önünde diz çöker. Kalabalık, Tanrı Zeus’un büründüğü boğayı görünce kenara çekilir. Fakat Europa, dizlerinin üzerine çöken Zeus’un yanına gider ve sırtına biner. Zeus Europa ile birlikte Anadolu’nun üstünden, boğazdan aşağıya doğru inerek İda Dağı’na, yani Girit Adası’na varır. Europa adını bilinmeyen bu kıtanın üzerinden geçerken Zeus’a haykırır. Bu yüzden o kıtanın adı Europa olur. Zeus’un Girit Adası’na gelmesinin nedeni ise annesi Tanrıça Rhea’nın Zeus’u burada doğurmasıdır. Aşağıdaki görsel ise boğa kılığına giren tanrı Zeus’un, Europa’nın önünde diz çöktüğü sahneyi betimler.

Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye
Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye
Görsel Kaynakçası için tıklayınız.

Kral Minos ve Minotor Efsanesi

Europa ve Zeus’un birleşmesinden 3 adet çocuk doğar. Bunlar Sarpedeon, Rhadamanthysdan ve en önemlisi; dönemin en görkemli yapısı olan Knossos sarayının kralı Minos’tur. Daha sonra Kral Minos kardeşleriyle Girit için egemenlik savaşına girer ve adanın sahibi olur. Kardeşleri ise Batı Anadolu’ya giderler. Kral Minos gücünü kanıtlamak için denizlerin tanrısı Poseidon’dan kendisine kurban edilmek üzere bir boğa vermesini ister. Poseidon Minos’a boğayı verir. Fakat Minos boğayı çok sever ve kurban etmez. Poseidon’un verdiği boğa yerine başka bir boğayı kurban eder. Bunun farkına varan Poseidon bu duruma çok sinirlenir ve Kral Minos’un karısı Pasiphae’yi göndermiş olduğu boğaya aşık eder. Bu aşktan; boğa başlı insan vücutlu, yılda iki kez güzel ve bakire kızları kurban eden, herkese zarar veren Minotor dünyaya gelir.

Bazı sikkelerde Pasiphae ve kucağındaki Minotor betimlenir. Artık Minotor’u bir tehdit olarak görmeye başlayan Kral Minos dönemin en ünlü mimarı olan Daidalos’a içinden kimsenin çıkamayacağı bir labirent yapmasını söyler. Daidalos yaptığı Labyrinthos adlı labirentle, boğa başlı insan vücutlu Minotor’u içeriye kapatır.

O dönemde çevrede çokça yaygın olan “Boğa ve Labirent” efsanelerini betimleyen sikkeler vardır. Minos Kralının; Pasiphae’nin boğa başlı oğlunu, kapattığı labirent, dönemin Knossos ve Phaistos, Mallia, Zakros gibi Sarayların planını andıran sikkelerdir.

Knossos Sarayı, Labirent ve Minotor’un Ölümü

Arthur Evans 1900’de Girit adasında kazı yaparken, bulduğu sikkelerin üzerinde Mitolojiden de bildiği Minotor ve Labirenti görünce buraya Minos uygarlığı adını veriyor. Daha sonra Knossos Sarayı’nın planını çıkarttığında da sikke üzerindeki labirent ve sarayların planlarından birbirini andırdığı ortaya çıkıyor.

Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye
Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye

Görsel Kaynakçası için tıklayınız.

Minotor’un Ölümü

Kral Minos’un oğlu Androgeos, Panathenaia oyunlarına katılır ve bütün oyunları kazanır. Bütün oyunları kazanan Androgeos kıskançlık nedeniyle öldürülür. Oğlu öldürülen Kral Minos, Atina’ya ve çevresindeki şehirlerle savaşır ve kazanır. Savaş sonrasında efsaneye göre Atina’yı haraca bağlar. Bu haraca göre yılda bir kere yedi oğlan ve bakire yedi kız Minotor’a kurban edilmek üzere Girit’e gönderilecektir.

Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye
Zeus Europa Minotor ve Minos 4 Antik Hikaye

Bu kurban göndermelerin birinde Atina Kralı Aegeus’un oğlu Theseus’da kafilenin içine katılır. Saraya geldiklerinde ise Kral Minos’un kızı Ariadne-bazı kaynaklara göre ise diğer kızı Phaedra’da aşık olur- Theseus’u görür ve ona aşık olur. Bunun üzerine Prenses Ariadne, Theseus’u kurtarmak için Daidalos’tan labirentin çıkışı ile ilgili yardım ister. Daidalos, Ariadne’ye çıkış yolunun bulunmasının en kolay yolu olarak bir iplik yumağı kullanılmasını söyler. Theseus, bu sayede Labirent’e girerken, ipliği girişe bağlar ve labirentin içinde kolayca Minotor’u bulur. Minotor’u uykusunda yakalayan Theseus onu öldürür ve ipliği geri sararak labirentten çıkar.  Aşağıdaki görsel Minotor’un Theseus tarafından öldürülme sahnesinin vazo üzerinde betimlenmesidir.

Görsel Kaynakçası için tıklayınız.

 

Bu yazıyı hazırlamadan önce bana merak uyandıran Kocaeli Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Prehistorya Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Şengül AYDINGÜN hocama teşekkürlerimi sunuyorum.



Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published.